Nasirê Kurd (Theophobos), yek ji fîgurên herî balkêş û kêmpeyda yê dîroka serdema navîn e. Ew fermandarekî kurd e ku hem di nav dewleta Abbasî de û hem jî di nava Împaratoriya Bîzansê de roleke mezin lîstiye.

​Nasirê Kurd (Nasir Kurdo) Kî ye?

​1. Destpêka Jiyanê û Tevgera Hurremiyan

Nasir, di sedsala 9’an de (dora salên 800) ji malbateke kurd a esîl li rojhilatê Kurdistanê ji dayik bûye. Di wê demê de, li dijî zilm û zextên Xelîfetiya Abbasî, tevgereke mezin a bi navê Hurremiye hebû. Nasir, dibe yek ji serokên herî girîng ên vê tevgerê. Armanca wan ew bû ku herêmên xwe ji bin destê Abbasiyan derxin.

​2. Penaberiya li Bîzansê

Dema ku artêşa Abbasî bi serokatiya Xelîfe Mutesim êrîşeke mezin bir ser Hurremiyan, Nasir û artêşa wî ya ku ji hezaran şervanên kurd pêk dihat, neçar man ku paşve bikişin. Di sala 833’an de, Nasir tevî 14.000 (an jî li gorî hin çavkaniyan 30.000) şervanên xwe derbasî axa Bîzansê bû û xwe sipart Împarator Theofilos.

​3. Di Qesra Bîzansê de Bûna “Theophobos”

Împaratorê Bîzansê bi germî pêşwaziya Nasir kir. Ji ber ku Nasir fermandarekî pir jêhatî bû, Bîzansiyan xwest wî di artêşa xwe de bikar bînin.​

Guherîna Nav: Nasir bû Xiristiyan û navê Theophobos (bi yewnanî: “Yê ku ji Xwedê ditirse”) lê hat kirin.​

Zewac: Împarator, xwişka jina xwe (an jî endameke malbata keyatî) bi Nasir re zewicand. Bi vî awayî Nasir bû endamekî malbata împaratoriyê.

Serkeftinên Leşkerî û Cenga Dazimonê

Nasirê Kurd di artêşa Bîzansê de bû generalekî mezin. Di sala 838’an de di Cenga Dazimonê (li nêzî Tokat û Turhala îro) de li dijî artêşa Abbasî şer kir. Di vî şerî de, Nasir bi qehremanî canê Împarator Theofilos ji destê ereban rizgar kir. Ev yek bû sedem ku navûdengê wî li hemû Bîzansê belav bibe.

Dawiya Jiyana Wî: Komplo û Mirin

Navûdeng û hêza Nasir, di nav esîlên Bîzansê de bû sedema çavnebarî û tirsê. Tirsiyan ku Nasir rojekê bibe Împarator.​

Serhildana Şervanan: Şervanên kurd ên ku bi Nasir re hatibûn, ji ber ku dravê wan nedihat dayîn û Nasir dihat piçûkxistin, serî hildan û Nasir wek “Împarator” îlan kirin. Her çend Nasir bi dilê xwe neçû nav vê serhildanê jî, navê wî reş bû.​

Mirin (842): Împarator Theofilos, dema ku li ber mirinê bû, ji bo ku kurê wî Mihailê 3’yemîn bêyî rîsk bibe împarator, ferman da ku Nasir were kuştin. Nasirê Kurd bi komployekê hat qetilkirin.

Çima Nasirê Kurd Girîng e?

​Pira Çandî: Ew nîşana têkiliyên kurdan ên di navbera cîhana Îslamî û cîhana Mesîhî (Bîzans) de ye.​

Hêza Leşkerî: Nîşan dide ku kurdan di wê serdemê de xwedî artêşeke pir bi dîsîplîn û bi bandor bûn.​

Nasnameya Dîrokî: Di dîroka Bîzansê de, “Leşkerên Kurd” (Kurdish units) wekî yekîneyên herî şerker dihatin naskirin.