Dahênana balafirê di dîroka mirovahiyê de yek ji pêşveçûnên teknolojîk ên herî girîng e. Xeyala çêkirina bileztirîn navgîna veguhestinê li ser rûyê erdê bi sedsalan bandor li gelek zanyar, endezyar û dahêneran kir û di…
4 mins read Omer Xeyam helbestvan, matematîkzan, stêrnas û fîlozofê Farisî yê navdar. Di 18ê Gulana 1048an de li Nîşabûrê ji dayik bû û di 4ê Kanûna Pêşîn a 1131ê de li heman bajarî koça dawî kir. Xeyam…
4 mins read Suprematîzm tevgerek e ku di destpêka sedsala 20-an de ji hêla hunermendê rûsî Kazimir Malevich ve hatî pêşve xistin. Di hunerê de fikrê razber kirinê diparêzê. Malevich, ku bi tabloya xwe ya îkonîk "Çerçeya reş…
5 mins read Epîgenetîk çi ye? Epîgenetîk şaxek zanistê ye ku li ser kontrolkirina derbirrîna genê bêyî ti guhertinek di rêza DNA de ku agahdariya genetîkî vedihewîne lêkolîn dike. Ji peyvên Yewnanî "epi" ("ser") û "genetîk", Epîgenetîk ji…
3 mins read Av kevirê jiyanê ye. Laşê mirov bi giranî ji avê pêk tê, ji ber vê yekê vexwarina avê ji bo tenduristiya me yek ji hewcedariyên herî girîng e. Gava ku av di laş de gelek…
5 mins read Reşbûna fêkiyan piştî birîn diyardeyek e ku pir caran tê dîtin. Nemaze di fêkiyên wekî sêv, mûz û hirmî de. Ev rasterast ji ber guhertinên di avahiya kîmyewî ya fêkî de ye. Ev reşbûn, ku…
3 mins read Elon Musk di cîhana teknolojiyê de kesayetek şoreşger e, wekî yek ji karsazên herî naskirî yên serdema nûjen. Musk, damezrîner û rêberê Tesla, SpaceX, Neuralink, Boring Company û gelek pargîdaniyên din ên nûjen, bi pêkanîna…
6 mins read Destpêka sala nû di 1ê Rêbendanê de kevneşopiyek e ku li çaraliyê cîhanê bi pejirandina berfireh a salnameyên nûjen standard bûye. Lêbelê, ev ne tesadufek dîrokî ye, lê encama pêvajoyek pêşveçûnek dirêj e. Gelek faktor…
5 mins read Teorema Pîsagor çi ye? Teorema Pîsagor têkiliyên di navbera aliyan de di sêgoşeyên rastgir de (ango sêgoşeyên bi yek goşeyê 90 dereceyan) vedibêje. Teorem bi vî awayî tê gotin: Kareya hîpotenûzê (aliyê herî dirêj ê…
3 mins read El-Cezerî (Îsmaîl bin er-Rezzâz el-Cezerî) di sala 1136'an de li Cizîrê ji dayik bûye û di sala 1206'an de wefat kiriye. Ew endezyar, dahêner û zanyarekî Kurd ê girîng e ku di Serdema Zêrîn a…
3 mins read Wêjeya kurdî bi sedsalan di parastina ziman, dîrok û çanda gelê xwe de roleke girîng lîstiye. Yek ji navên herî girîng ên vê edebiyatê jî helbestvanê ku di nîveka sedsala 20an de derketiye holê û…
5 mins read Li fezayê jiyan heye? yek ji pirsên herî mezin e ku mirovahî li ser meraq kiriye û zanyar bi salan e li ser lêkolîn kirine. Hebûna jiyana derveyî erdê ne tenê di berhemên zanistî de…
6 mins read Her çend têgînên fobiya civakî û nexweşiya fikarên civakî bi gelemperî bi hevûdu re têne tevlihev kirin jî, tevî hemanheviyên wan jî, ew çend cûdahiyên girîng hene. Her du rewş bi hestyarî û tirsa zêde…
3 mins read Di alema Îslamê de ji bo ku îbadetên olî bi rêk û pêk bê kirin, pîvana demê xwedî cihekî pir girîng e. Bi taybetî, diyarkirina demên nimêjê rasterast bandor li karanîna dem di civakên îslamî…
5 mins read Li Misra kevnar, mumyakirin kevneşopiyek bû ku ji bo parastina miriyan û amadekirina wan ji bo jiyana axretê. Ev kevneşopî ne tenê bi baweriyên olî lê bi avahiya civakî ve jî bi kûr ve girêdayî…
5 mins read 
